Sound & Lighting VN

Hoàn thiện hơn Nghệ thuật nghe nhìn

Cách thiết kế ánh sáng sân khấu cơ bản.

Posted by tuyenphuc on 25 Tháng Năm, 2008


Thể theo lời yêu cầu của một số bạn, thay vì post tiếp những đề mục ánh sáng đã nêu trước, tôi xin post trước một bài về cách thiết kế 1 sân khấu ca nhạc đơn giản nhất.

Trước hết là về sân khấu (SK)(Stage), bạn phải định hình kích thước, hình dáng và chiều cao của từng loại. Ở đây ta đang nói về sân khấu ca nhạc VN nên đơn giản hơn. Thường chỉ có SK hình chữ nhật có thêm một vài bục lên xuống cho ca sĩ là hết.

Kế tiếp, các bạn phải nắm được những vị trí có thể treo đèn (fixtures) được. Nếu ở trong hội trường, nhà hát bạn phải tìm kiếm những vị trí có thể đặt, treo đèn được. Còn nếu SK ở ngoài trời, bắt buộc bạn phải có một giàn khung để treo đèn. Giàn khung này (Trussing), ở nước ngoài làm bằng nhôm đura (dural) nhưng ở VN vì lý do kinh tế, thường làm bằng ống sắt hàn lại, cũng tạm sử dụng được (ở VN thôi ! Nếu sử dụng trong các show quốc tế, tụi Tây nó sợ chết khiếp. Đã có tai nạn chết người vì sập giàn khung treo đèn ở VN rồi). Sau đây là vài demo về giàn khung treo đèn, tùy các bạn sáng tạo.

Phần chính yếu trong thiết kế là thiết bị ánh sáng (fixtures). Bạn đã có trong tay bao nhiêu thiết bị rồi? Dĩ nhiên càng nhiều càng tốt. Tôi xin đề nghị số lượng cần dùng tối thiểu cho một SK ngoài trời diện tích 15 x 10 mét như sau :

80 đèn PAR 64.

08 Scanner 575w trở lên.

08 Movie head.

Một số đèn kỹ xảo (effect).

1, 2 máy tạo khói trên 2000w.

V.v…

Và dĩ nhiên không thể thiếu bộ điều khiển ánh sáng (lighting controller system) phù hợp với những thiết bị trên.

Và cách sắp đặt các thiết bị trên :

-Giàn mặt tiền : khoảng 16 PAR 64 mỗi bên, có thể treo bằng trụ đứng (stand alone tower) hay giàn giáo xây dựng cũng được.

-Giàn đầu : 2 giàn, mỗi giàn khoảng 8 PAR 64.

-Giàn hậu : khoảng 16 PAR 64, nếu có PAR 64 VNSP thì tốt nhất.

-Giàn cánh gà : 2 bên, mỗi bên khoảng 8 PAR 64.

-Scanner : Treo trên giàn khung, 2 cái ở khung hậu, 4 ở khung bên, 2 ở trụ đứng trước.

-Movie head : Thường thì đặt trên SK, 4 trên bục ban nhạc, 4 đặt hàng ngang mặt tiền SK. Có thể treo lên khung nhưng phải treo ngược thẳng đứng, không được treo ngang (có thể làm gãy trục Pan của đèn).

-Đèn giữa chiếu phông SK : Có thể là 1 đèn mặt trời đôi, hoặc lấy Centre-piece đánh thẳng vào phông, rất đẹp.

-Nếu SK có phông màu trắng, bạn cần thêm một số đèn flood để đổi màu phông.

-Tất cả các loại đèn khác, tùy theo công dụng, đặt tùy ý.

– Hai máy khói, nếu ở trong nhà, đặt 2 bên cánh gà. Ở ngoài trời, đặt 1 bên, xuôi theo chiều gió.

– Một hoặc hai đèn chiếu đuổi (follow spot) 1200w ở đằng sau lưng khán giả hướng về SK.

Một nguyên tắc quan trọng nhất khi đặt đèn là đặt đối xứng. Bạn hãy tưởng tượng chia SK ra làm 2 theo 1 đường thẳng chiều dọc (màu đỏ trong hình vẽ). Khi bạn đặt ở một bên cây đèn loại nào, thì đối xứng bên kia qua đường phân chia, bạn phải đặt một cây đèn giống như vậy. Khi lẻ 1 hay chỉ có 1 cây bạn nên đặt ở giữa. Ngay cả khi gắn màu (color filter), những cây đối xứng, màu cũng phải giống nhau. Tất cả Scanner hay movie-head ở một bên phải được cài đặt (set) Pan trái ngược (opposite) với ở bên kia, để khi điều khiển Pan của 2 cây nằm 1 hàng ngang cùng lúc, nó sẽ pan đối xứng chứ không pan cùng chiều.

Sau đây là thiết kế minh họa SK trên và một design nước ngoài tương tự:

Đến đây, chúng ta đã xong phần thiết kế một SK đơn giản, các phần tiếp theo là lắp đặt (installation), chỉnh thiết bị (adjust)(setup), và cuối cùng là điều khiển (operate). Xin hẹn các bạn ở những bài viết sau.

Tuyên Phúc.

Bài tiếp : Cách sử dụng và bảo trì máy tạo khói sân khấu.

15 phản hồi to “Cách thiết kế ánh sáng sân khấu cơ bản.”

  1. Thanh Trúc said

    Cám ơn anh! Bài viết rất hay.

    Thanh Trúc.

  2. changkho said

    Bài viết thật hay và ý nghĩa, cảm ơn nhiều !

  3. Lê Duy Đông said

    Em đã đọc qua phần manual của anh gửi, em thấy đây là phần kiến thức cơ bản của âm thanh. Đọc rất hay nhưng chắc rất khó để áp dụng với em, vì em chỉ có thể hiểu được cách bố trí và lựa chọn thiết bị sao cho đúng nhất thôi.
    Nhưng rất cảm ơn anh!
    Nếu có được bản crack nào thì share cho mọi người anh nhé!

  4. tuyenphuc said

    Có, nhiều lắm nhưng không có free. Giá 2000 -> 3000USD. Đủ đồ chơi, muốn làm gì cũng được, update thoải mái.

    Anh cũng có nhưng software nó không cho phép share, đưa sang máy tính khác cũng phải trả ½ tiền.

    Để anh tìm cái nào dễ dễ, crack xong rồi share cho.

    Trong thời gian chờ đợi, đọc cái Design manual này trước đi.

    http://www.mediafire.com/?u0ckvo2mydj

  5. Lê Duy Đông said

    Anh Phúc ơi!
    Có phần mềm thiết kế và bố trí âm thanh chuyên ngiệp không ạ?
    Nếu có anh có thể chia sẻ để mọi người cùng học hỏi được không?

    Em cảm ơn anh Tuyên Phúc!

  6. vũ hải châu said

    vào nhà anh Phúc mà hỏi anh Phúc là dân chuyên nghiệp à, đùa hả?

  7. Bui Van Diep said

    hay wá! thanks ông anh! chắc ông anh là dân chuyên nghiệp àh?em mới vào nghề, em làm âm thanh ánh sáng cho 1 nhà hàng chuyên biểu diễn ca nhạc…hyhy, thanks ông anh nhiều

  8. tuyenphuc said

    Nhờ những công nghệ mới mà công suất loa bây giờ rất lớn.
    Nhưng nếu để chung 1 chỗ như trước đây thì rất ồn do cộng hưởng, không đi xa được.
    Line-array là cáck thiết kế loa sao cho khán giả xa hay gần chỉ nghe được vài loa cùng lúc. Loa rất mạnh nhưng góc tỏa hẹp.
    Em để ý thấy, tuy treo cao theo hàng dọc, nhưng có độ cong hướng loa ra nhiều góc, ở gần thì nghe loa dưới, xa thì nghe loa trên.
    Sơ lược cho em hiểu, từ từ sẽ viết thêm.

  9. phuc said

    anh Phuc oi, em thay dao nay dan danh show cung nhu xu huong trong va ngoai nuoc dang dung HT loa Line array, khong biet so voi HT cu thi HT loa nay co khac gi khong, tai sao loa sub ho lai treo len tren loa fullrange vay ?

  10. Trần Xuân Hòa said

    Tôi đã đọc hết những bài viết về AS của anh Phúc. Có những điều đang mò mẩm, tìm mãi không thấy, nay từ từ lộ ra. Điều hay nhất và quý giá nhất trong những bài viết là những kinh nghiệm, những lời khuyên của anh. Viết sách bán cho thiên hạ được rồi. Nếu không tui copy in roneo bán lậu đó.
    Cảm ơn anh Tuen Phúc

  11. manh lam said

    cam on bac da chia se voi moi nguoi rat co ich cho nghanh cong nghe am thanh anh sang

  12. Tay Giang said

    Rất cám ơn vì đã chia sẻ kinh nghiệm và kiến thức. mình đã học hỏi được rất nhiều. chúc mọi người vui ve.

  13. tuyenphuc said

    Cám ơn bạn đã nhắc. Tôi đã gặp vài trường hợp như vậy rồi, nên tôi mới update trên home page là nếu có copy & paste xin thêm đường link (luật bất thành văn trên Net). Họ có theo hay không mình cũng cũng chẳng làm được gì. VN mà !!!

  14. Mai Tham said

    http://www.vipmen.net/SubCate.asp?ID=4&L=9
    Em thay trang web nay co post bai giong y nhung bai trong blog cua anh, khong ro co phai anh la tac gia ko. Anh kiem tra xem ho co vi pham ban quyen j ko nhe.

  15. TUYEN VU said

    hi !
    cam on anh rat nhieu viet rat hay…..

    tuyen vu

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: